Monty Pythonísk þrjóska Gingrich

- March 28, 2012 - Kosningar og framboð

Þeir sem fylgjast með bandarískum stjórnmálum eru búnir að bíða eftir því lengi að Newt Gingrich detti loksins út úr kosningabaráttunni. Engum sem þekkir til ferils Gingrich datt í hug að hann myndi eiga raunverulegan séns í að vinna tilnefningu flokksins og ítrekuð meltdown á fyrstu metrum baráttunnar og í febrúarbyrjun var ljóst að framboðið væri komið að fótum fram. Nú síðast bárust fréttir af því að blaðamenn prentmiðla eru hættir að fylgja Gingrich eftir, enda reiknar enginn lengur með því að neinar raunverulegar fréttir berist af framboðinu. Aðrar en þær auðvitað að Gingrich gefist upp. En þrátt fyrir að fjáröflun gangi ílla og Gingrich hafi rekið stóran hluta kosningastarfsmanna sinna, atkvæði skili sér ekki, og 61% repúblíkana vilji að Gingrich dragi framboð sitt til baka neitar Gingrich að viðurkenna ósigur.

Taegan Goodard vitnar í ágæta greiningu Jeff Greenfield á ástandi forsetaframboðs Gingrich. Greenfield líkir Gingrich við Svarta riddarann í Monty Pythonmyndinni the Holy Grail:

“As his limbs are progressively hacked off, the knight declares ’tis but a scratch! Then: ‘a flesh wound!’ And finally: ‘Alright, we’ll call it a draw.’ With barely a tenth of the delegates so far allocated, victories in two of 26 contests, and polling at 13 percent in Gallup’s latest survey of GOP voters, Gingrich’s rationale for remaining in the race is, to put it mildly, elusive.”

—

Lesendum Freedomfries og öðrum áhugamönnum um bandarísk stjórnmál er svo bent á að ég verð með reglulega umfjöllun um forsetakosningarnar í Fréttatímanum fram að kosningum. Fyrsta innslag á föstudaginn: Sigurlíkur Romney – Etch-a-sketch móment Romney – og stríð Repúblíkana gegn konum.

Obamaville: Zombiemynd eftir Santorum

- March 27, 2012 - Obama, Sjónvarp

Ný auglýsing frá Rick Santorum hefur vakið töluverða athygli, enda dregur hún upp helvíti skuggalega mynd af martraðarkenndri framtíð þar sem Obama hefur tekist, á aðeins tveimur árum, að breyta Bandaríkjunum í leiksvið í post-zombie-outbreak hryllingsmynd.

Það sem er athyglisverðast við þetta myndband er hversu ótrúlega svart það er. The Caucus á NYT:

In a new video from Rick Santorum, it is hardly morning in America. It is more like apocalypse in America.

From the opening sequence of a large raven to subsequent images of boarded-up buildings, a 1950s-style fallout shelter and alternating views of President Obama with the Iranian president, Mahmoud Ahmadinejad, this is one bleak future.

The video is meant to show the consequences of re-electing Mr. Obama. It never switches to a happier alternate universe in which Mr. Santorum is in command, nor does he break in at the end, as required in television ads, to say he approves this message.

Sem er kannski ekkert svo merkilegt. Málflutningur repúblíkana hefur verið á þessum nótum í dálítinn tíma: Hreinn og ómengaður hræðsluáróður. Það hefur hins vegar vakið athygli hvernig Obama er stungið inn í myndina. Think Progress sendu frá sér þetta myndband þar sem athygli er beint að þessu sérkennilega atriði:

Talsmenn Santorum þykjast ekkert kannast við þessi undarlegu vinnubrögð. Í viðtali við Politico þóttist Hogan Gidley, talsmaður Santorum, koma af fjöllum:

Is the moment when Ahmadenijad and Obama’s images are interspersed meant to suggest that they are the same person?

Gidley: ”Don’t be ridiculous. He’s the president of the United States, Ahmadenijad is the president of our sworn enemy. I’m don’t know that it was ‘interspersing,’ I’m confused by that. Obviously I’m not trying to say anything about Obama and Ahamdenijad. So if we’re not trying to say anything about that, then I don’t understand the issue.

Nei. Auðvitað ekki. Auðvitað var ætlunin ekki að gefa til kynna að það séu tengsl milli Ahmadinejad og Obama og að sá síðarnefndi sé “A sworn American enemy”.

Frétt: Maður sektaður fyrir að öskra á kött

- March 22, 2012 - Menning og listir

Þetta er alveg stórskemmtileg frétt. Tengist ekki bandarískum stjórnmálum beint, en þetta blogg fjallar líka um bandarískt samfélag, menningu og fjölmiðla. Og þetta fellur þar undir. Þar fyrir utan er þetta frétt frá Minnesota, og eins og allir vita eru Minnesotafréttir öðrum fréttum mikilvægari hér á Freedomfries:

CHASKA, Minn. (WCCO) – A man who was heard yelling obscenities at his cat was cited by police in Chaska, Minn.

According to the city’s police department, neighbors called in, complaining of the noise.

Police said this is not the first time the man had been warned or cited for disorderly conduct.

The man, who was not identified, admitted to authorities that he had been swearing loudly at the cat.

His defense to officers was that he is “human.”

He was issued another citation for disorderly conduct.

Þetta er alvöru frétt í alvöru fréttamiðli. Jamm.

Will the Real Mitt Romney please stand up?

- March 21, 2012 - Forsetakosningar

Þetta myndband af Mitt Romney að rappa Eminem hefur farið sem eldur um sinu bandarískra bloggheima í dag:

Og svo er pæling að fara að fleyta þessu bráðskemmtilega bloggi af stað aftur? Það er mikið um að vera í bandarískum stjórnmálum um þessar mundir…

Skipbrot rómantískrar efnahagsstefnu

- November 21, 2011 - efnahagsmál

Í grein sinni í New York Times í morgun, “Boring Cruel Romantics” bendir Paul Krugman á að vandi efnahagsstjórnar Evrusvæðisins sé fyrst og fremst sá að þar haldi óraunsæir draumóramenn um valdataumana. En vegna þess að þeim hefur tekist að sannfæra alla um að þeir séu í raun eitilharðir raunsæismenn, teknókratar, þá hefur þeim í raun tekist að komast komast hjá þeirri gagnrýni sem þeir eiga skilið:

And these people — the people who bullied Europe into adopting a common currency, the people who are bullying both Europe and the United States into austerity — aren’t technocrats. They are, instead, deeply impractical romantics.

They are, to be sure, a peculiarly boring breed of romantic, speaking in turgid prose rather than poetry. And the things they demand on behalf of their romantic visions are often cruel, involving huge sacrifices from ordinary workers and families. But the fact remains that those visions are driven by dreams about the way things should be rather than by a cool assessment of the way things really are.

Krugman bendir á að Evran sé, og hafi alla tíð verið villuljós: Það sé fráleitt að ætla að taka upp eina mynt fyrir hagkerfi sem lúti mjög ólíkum lögmálum og ríki sem hafa hvert um sig sjálfstæða efnahagsstjórn.

So why did those “technocrats” push so hard for the euro, disregarding many warnings from economists? Partly it was the dream of European unification, which the Continent’s elite found so alluring that its members waved away practical objections. And partly it was a leap of economic faith, the hope — driven by the will to believe, despite vast evidence to the contrary — that everything would work out as long as nations practiced the Victorian virtues of price stability and fiscal prudence.

Sad to say, things did not work out as promised. But rather than adjusting to reality, those supposed technocrats just doubled down — insisting, for example, that Greece could avoid default through savage austerity, when anyone who actually did the math knew better.

Grein Krugman verður þó að skilja í því samhengi sem hún er skrifuð í, þ.e. umræðunni um væntinga og tiltrúarálfinn, “the confidence fairy”:

…the confidence fairy — that is, the claim that budget cuts in a depressed economy will actually promote expansion, by raising business and consumer confidence. Strange to say, that hasn’t happened anywhere.

Tiltrúar og væntingaálfurinn hefur verið eitt helsta skurðgoð Washington síðan fjármálakreppan skall á. Af ótta við að styggja markaðina og “tiltrú fjárfesta” hafa stjórnvöld í Washington eytt ómældum tíma í að hafa áhyggjur af fjárlagahalla og skuldum þegar fjöldaatvinnuleysi og dýpsta og erfiðasta kreppa síðan á fjórða áratugnum eru mun alvarlegri og meira aðkallandi vandamál.

Þeir sem þekkja til hagsögu millistríðsáranna kannast enda við margt í umræðunni um the confidence fairy. Á fjórða áratugnum trúðu stjórnmálamenn því að verðgildi gjaldmiðilsins, og þó sérstakega gullinnihald hans væru mikilvægustu stærðir efnahagslífsins: Öllu var fórnað á báli fastgengisstefnunnar. Hér á landi var Jón Þorláksson helsti talsmaður þessarar misráðnu efnahagsstefnu, enda einkenndist hagfræði Jóns af hugmyndafræðilegri trú á kreddur annars vegar og rómantík hins vegar. Þannig var málsvörn Jóns fyrir hágengisstefnu, sem allir raunsæir menn sem þekktu til í útflutningsatvinnuvegunum sáu að var stórhættuleg, meðal annars byggð á því að “kotungskróna”, þ.e. gjaldmiðill sem tók mið af raunverulegu ástandi efnahagslífsins, væri ekki sæmandi fyrir stolta og metnaðargjarna menningarþjóð. Þess í stað ætti að þröngva niður verðlagi með valdsmunum og neyða verkamenn til að taka á sig launalækkanir til þess að vernda gengi krónunnar. Ellegar myndu fjármagnseigendur missa trú á efnahagslífið.

Þessi óheilbrigði hugsunarháttur hafði því miður svo djúpstæð áhrif, meðal annars vegna þess að íslendinga skorti alvöru hagfræðinga, og vegna óhóflegra áhrifa Jóns og stórkaupmanna Reykjavíkur innan Sjálfstæðisflokksins, birtist svo á fjórða áratugnum í því að stjórnmálamenn brast kjark til að fella gengi krónunnar í heimskreppunni – og það þó það væri þá orðið lífsnauðsyn. Þess í stað var tekin upp allra handa innflutnings og gjaldeyrishöft sem urðu æ ævintýralegri.

Barry Eichengreen, einn fremsti hagsögufræðingur okkar daga hefur bent á að þessi hugsunarháttur, fastgengis- og gullfótarþráhygjan sem hann kallar the golden fetters, hafi leikið lykilhlutverk í því að gera heimskreppu fjórða áratugarins jafn djúpa og íllvíga og raun ber vitni. Stjórnvöld allstaðar kepptust við að vernda verðgildi gjaldmiðla sinna – blóðugur niðurskurður á ríkisútgjöldum og hörð verðhjöðnunarstefna sem hleyptu enn frekari kyrkingi í allt efnahagslíf voru nauðsynleg meðöl til þess að vernda gullfótarkerfið – fastgengiskerfi þess tíma. Þá bjó the confidence fairy in gullfætinum. Nú býr hann í evrunni.

Leiðin út úr kreppunni á fjórða áratugnum var að menn losuðu sig við rómantískar efnahagshugmyndir skoðanabræðra Jóns Þorlákssonar og tóku upp skynsamari og raunsærri efnahagsstjrón. Efnahagsstjórn sem tók mið af raunverulegum vandamálum raunverulegs fólks, ekki ímynduðum væntingum og áhyggjum einhverra fjármagnsmarkaða sem eru hvort sem er alltaf í einhverskonar tilfinningalegu uppnámi.

Lokaorð Krugman:

Just to be clear, this is not an anti-European rant, since we have our own pseudo-technocrats warping the policy debate. In particular, allegedly nonpartisan groups of “experts” — the Committee for a Responsible Federal Budget, the Concord Coalition, and so on — have been all too successful at hijacking the economic policy debate, shifting its focus from jobs to deficits. …

But our discourse is being badly distorted by ideologues and wishful thinkers — boring, cruel romantics — pretending to be technocrats. And it’s time to puncture their pretensions.

Enn af ofbeldisárásum lögreglu á friðsaman almenning

- November 21, 2011 - Aktívismi

Það er ánægjulegt að sjá að tilefnislausar árásir lögreglunnar á háskólastúdenta í UC Davis hafa vakið athygli fjölmiðla og almennings, ekki bara í Bandaríkjunum, heldur einnig í Evrópu. Og ekki bara athygli, heldur líka reiði.

Enda sýna upptökur af athæfinu að árás lögreglunnar var algjörlega tilefnislaus. Hér var lögreglan ekki grípa til neyðarúrræða til að halda aftur af æstum múg heldur gekk fílelfdur lögreglumaður í einkennisbúningi að friðsömu fólki sem hvorki honum né neinum öðrum stafaði hin minnsta hætta af og úðaði piparúða beint í andlitið á því.

Að því er virðist til þess eins að refsa því. Fyrir að vera að nýta borgaralegan rétt sinn til friðsamlegra mótmæla og að þegar upp úr sýður í mótmælum er full ástæða til að véfengja frásögn lögreglunnar. Og vel að merkja: Af hverju ætti þessu að vera öðru vísi farið hér á landi? Við þekkjum af reynslu að íslenskar valdastofnanir misnota völd sín líkt og valdastofnanir í öðrum löndum. Það leynast kynferðisafbrotamenn og barnaníðingar í röðum íslenskra presta og biskupa líkt og þeir gera í útlöndum. Í röðum íslenskra bankamanna og fjármálasnillinga eru fjárplógsmenn og svikahrappar líkt og í útlöndum. Og ef eitthvað er að marka nýlegar fréttir af kynferðisbrotum lögreglumanna held ég að það sé frekar hæpið að ætla að íslenskir lögreglumenn hafi allir slíkan siðferðilegan þroska að það sé hægt að treysta því að þeim sé sjálfkrafa treystandi til að fara með “valdbeitingartæki” eins og piparúða?

Ég held að við þurfum að horfast í augu við að hér eru á ferð alþjóðleg vandamál – og að við þrfum að gera viðeigandi varúðarráðstafanir.

 

 

Að koma vitinu fyrir einhvern á netinu

- November 19, 2011 - Bloggar

Egill Helgason bendir á að internetið sé “fullt af fólki sem maður er ekki sammála og er ekki sammála manni.” Sem er rétt. Veröldin er reyndar öll full af þessu fólki.

Eitt er víst um internetið – að það er fullt af fólki sem maður er ekki sammála og er ekki sammála manni.

Þar er innan um  fólk sem manni finnst vont, vitlaust og illa innrætt. Og svo eru kannski einhverjir sem telja að maður sjálfur sé vondur og vitlaus.

Þetta getur ekki verið öðruvísi.

Með tilkomu internetsins og Facebook geta allir tjáð sig – allir fá einhverja rödd. Líka þeir sem hafa vondar og vitlausar skoðanir. Þeir höfðu þær alltaf, en áður heyrðist minna í þeim.

[...] maður getur orðið gráhærður ef maður ætlar að elta ólar við alla vitleysuna á netinu.

Oftast þýðir ekki að ergja sig – það er mjög óalgengt að maður komi vitinu fyrir einhvern á netinu. Líklegra er að sá sem andmælt er verði bara háværari og æstari.

Þetta er þörf ábending – auðvitað á maður ekki að vera að gera sig gráhærðan á því að eltast við umræður, hvort heldur eru í kommentaþráðum við bloggfærslur eða á vefsíðum. En þeir sem lesa blogg – ég tala nú ekki um þá sem skrifa blogg – hljóta að skilja af hverju maður nennir að eltast við umræður í netheimum:  Af sömu ástæðu og maður nennir að eltast við umræður í öðrum fjölmiðlum eða mannheimum.

Umræður í netheimum eru þar fyrir utan oft mjög áhugaverðar. Ég held t.d. að það sé engin vitiborin umræða um femínisma nema í netheimum – á bloggsíðum og í kommentaþráðum á fréttum og facebook. Og um það snýst málið sem Egill vitnar í – þ.e. umræðuendaleysuna um femínisma og sérstaklega þá undarlegu hugmynd að hann sé einhverskonar kúgun og að femínistar, sérstaklega kvenkyns femínistar, séu að reyna að “kúga” fólk eða “krossfesta” þegar þeir tjá skoðanir sínar. Ef maður hefur áhuga á þeirri umræðu og vill taka þátt í henni þarf maður að gera það á netinu. Og þátttaka í umræðu þýðir oft að maður þarf að elta ólar við vitleysu og rugl.

Sérstaklega þegar rugludallar og vitleysingar hafa orðið fyrirferðarmiklir í umræðunni eða ef rugl og vitleysuskoðanir vaða uppi. Því miður hefur umræðan um femínisma oft kafnað í rugli og vitleysu. Þá þarf maður stundum að reyna að skera í gegn um vitleysuna og ruglið. Ef enginn nennir að gera það kæfir vitleysan á endanum alla viti borna umræðu.

En svo að ég snúi mér afutr að uppleggi Egils – spurningunni um hvort maður eigi að reyna að koma vitinu fyrir fólk á netinu. Er eitthvað verra við að reyna að koma vitinu fyrir fólk, að taka þátt í endaleysisrökræðu á netinu en í mannheimum? Á bloggsíðu eða föstum dálki í dagblaði? Á kaffistofunni í Árnagarði eða á Facebook? Ef umræðan er þess virði að eiga hana, er hún minna virði í netheimum en mannheimum? Suma langar til að rökræða skipulagsmál við Ingólfstorg. Aðra langar til að ræða aðra hluti. Það er ekki þar með sagt að maður missi svefn yfir skipulagsmálum og öðrum hlutum.

Lögregla ræðst á hæstaréttardómara

- November 18, 2011 - Aktívismi

Ótrúleg lýsing á Democracy Now af framferði lögreglu New York gagnvart mótmælendum – þ.e. friðsömum borgurum og alemenningi:

… retired New York Supreme Court Judge Karen Smith, who worked as a legal observer Tuesday morning in New York after the police raided the Occupy Wall Street encampment. “I was there to take down the names of people who were arrested… As I’m standing there, some African-American woman goes up to a police officer and says, ‘I need to get in. My daughter’s there. I want to know if she’s OK.’ And he said, ‘Move on, lady.’ And they kept pushing with their sticks, pushing back. And she was crying. And all of a sudden, out of nowhere, he throws her to the ground and starts hitting her in the head,” says Smith. “I walk over, and I say, ‘Look, cuff her if she’s done something, but you don’t need to do that.’ And he said, ‘Lady, do you want to get arrested?’ And I said, ‘Do you see my hat? I’m here as a legal observer.’ He said, ‘You want to get arrested?’ And he pushed me up against the wall.

Það eru tvær mögulegar ástæður fyrir því að lögreglan hegðar sér svona. Hún starfar án aðhalds dómstóla og yfirvalda sem sjá ekki til þess að lögreglan sé þess meðvituð að hlutverk hennar er að vernda borgarana og réttindi þeirra – ekki að troða á þeim og beita þá ofbeldi. Eða hún starfar beinlínis samkvæmt þeim fyrirmælum að hún eigi að troða á réttindum borgaranna og sjá til þess að þeir neyti ekki réttar síns að mótmæla.

Árásir lögreglu á réttarríkið: OWS edition

- November 18, 2011 - Aktívismi

Mikilvægasta undirstaða réttarríkisins er réttlæti. Ekki lög, og ekki regla, heldur réttlæti. Í réttarríki eru lög sett til þess að tryggja réttlæti og réttarríki byggja á þeirri hugmynd að réttlæti sé besta leiðin til að ná fram röð og reglu.

Ofbeldisfullar aðgerðir lögreglu í Bandaríkjunum gegn mótmælendum í Zuccotti Park og öðrum Occupy mótmælum hafa hins vegar vakið umræðu um hvort lögregla skilji þessar grundvallarhugmyndir. Nýjasta dæmið er árás lögreglumanna á 84 ára gamla konu í mótmælunum í Seattle. Viðtal Keith Olbermann við konuna hefur að undanförnu verið í umferð á Facebook:

Michael Tracy á Salon fjallar um þetta vandamál í morgun:

As Occupy Wall Street grew, the New York Police Department’s “crowd control” tactics became increasingly bizarre and aggressive: historic mass arrests, motor scooter attacks, destruction of books, ramming horses into demonstrators, putting New York Post reporters in choke holds – to name only a few.  And following Tuesday’s brazen raid of Zuccotti Park, carried out in the dead of night, the NYPD indicated that de-escalation is not on the horizon. Quite the opposite, in fact. Police officials at the highest ranks, under the direction of Mayor Mike Bloomberg and Police Commissioner Ray Kelly, have taken to simply making up the rules as they go along.

In the same way that financial elites rig the political system, law enforcement elites like Bloomberg and Kelly have rigged the criminal justice system. … Deputy Inspector Anthony Bologna, who was sanctioned by NYPD Internal Affairs for pepper-spraying at least four demonstrators without provocation, received a maximum punishment of 10 lost vacation days on account of his actions.

If you’re an ordinary citizen, and you get caught on video dousing people with noxious gas like Bologna did, you get summarily locked up. And if you’re young and black, expect to receive the law’s full wrath. But when you’re an NYPD commanding officer responsible for all of Manhattan below 59th street, like Bologna was at the time of his attack, you get essentially a free pass.

Sambærileg uppákoma var í mótmælunum við Alþingishúsið í byrjun árs 2009. Þar réðst lögreglumaður á blaðaljósmyndara og úðaði piparúða í andlit hans. Nokkuð sem var  hrein og klár ofbeldisárás. Eftirmálar þess voru mér vitanlega engir. Það var alla vegana aldrei réttað yfir lögreglumanninum. Ástæðan er sú að það er gjörsamlega borin von fyrir almenning, sérstaklega almenning sem er að neyta borgaralegs réttar síns til að mótmæla, að leita réttar síns ef á honum er brotið af lögreglu. Idjódískar ofsóknir lögreglu á hendur Lárusi Pál sjúkraliða og nýlegur dómur yfir honum bera vitni um þetta. Lárus er dæmdur í sektir fyrir að “óhlýðnast” fjarstæðukenndum, tilhæfulausum og í raun ólöglegum fyrirmælum lögreglunnar um að yfirgefa gangstétt þar sem hann hefur engin lög brotið. Það er nóg að lögregla gefi fólki fyrirmæli um að fara eða vera kyrrt eða standa eða sitja og að það megi handtaka það ef það fer ekki eftir fyrirmælunum eins og lögreglu þóknast. Og dæma það svo í sektir.

Það má vera að lögreglan geti talið sjálfri sér trú um að hún sé að halda uppi “röð og reglu” – en hún er ekki að halda uppi lögum. Þvert á móti er hún, ásamt dómstólum, að grafa undan virðingu fyrir sjálfri sér og öllu réttarríkinu.

Mótmælendur og blaðamenn í Zuccotti Park fengu að kenna á samskonar Orwellískum aðferðum:

During the Zuccotti Park eviction, the NYPD enforced a strict no-public-access policy in both the park and its surrounding area, ensuring reporters would be virtually prohibited from observing the raid. Press, credentialed or not, were repeatedly barred from proceeding past the newly formed police line. Journalists associated with the Associated Press, the New York Times, the New York Daily News and other outlets were arrested.

At one point that morning, I got stuck in a chaotic mass of people, and was nearly battered with a baton while attempting to record video. Some NYPD officers seemed to enjoy all this immensely, especially Police Officer Toussaint — one of the several who laughed as they pummeled everyone in their path. I saw one man get smashed in the face with a riot shield; another was knocked over the hood of a taxi.

When I asked one officer why it had suddenly become unlawful to stand on that portion of the sidewalk, she answered, “You’re blocking pedestrian traffic.”

Someone called out, “We are pedestrian traffic!” The officer responded, “So are we.”

The officer’s remark, of course, was senseless. Taken at face value, it would presumably mean that those of us being impeded from standing on this normally open sidewalk were ourselves responsible for the ensuing obstruction of pedestrian traffic. As if the hundreds of amassed riot cops or newly erected metal barricades had nothing to do with the blockage that she so dryly referenced.

It is not good that NYPD officers now live in a world where coherency of argument is no longer even an aspiration. Having spoken to over a hundred police officers throughout Occupy Wall Street, about 70 percent respond to queries by saying nothing at all, another 15 percent grunt or mutter something inaudible, 10 percent make some kind of dismissive remark, and the remaining 5 percent are willing to have a human conversation.

If this is the reality of police behavior at a political demonstration in downtown New York City, what has happened to the reality of policing? The NYPD, ostensibly tasked with maintaining public order, has proven that it cannot handle political dissent without exerting anything less than military-style force. For two months, it has continuously abridged the rights of citizens to peaceably assemble, and of journalists to document these assemblies. It has lost its claim to legitimacy.

Þetta er alvarlegt áhyggjuefni. Og ef það kemur til annarra fjöldamótmæla hér á landi er mjög mikilvægt að stjórnvöld – sérstaklega við dómsmálaráðuneytið – sjái til þess að lögreglan sé almennilega undirbúin. Og þá á ég ekki við að dómsmálaráðherra veiti Ríkislögreglustjóra ótakmarkaðar heimildir til að skauta í kringum lög um opinber útboð svo að hægt sé að byggja upp vopnabúr “valdbeitingartækja” (og hjálpa einhverjum vildarvinum að maka krókinn í leiðinni). Nei, ég á við að dómsmálaráðherra þarf að sjá til þess að íslensk lögregla læri að koma fram við almenning sem er að nýta borgaralegan rétt sinn til mótmæla. Að allir lögreglumenn skilji að réttlæti er undirstaða réttarríkisins, ekki blindur lagabókstafur og alls ekki fanatísk áhersla á ímyndaða röð og reglu.

Um kúgunartilburði femínista, nei, femínasista og fasystra

- November 17, 2011 - Karlmennska eða skortur á henni

Ég hef verið nokkuð hugsi vegna þeirrar undarlegu umræðu sem fram hefur farið á síðustu vikum um kúgunartilburði femínista.

Því ef eitthvað er að marka Facebook og kommentaþræði við fréttir og bloggfærslur virðist sem stór hluti Íslendinga sé þeirrar skoðunar að ein alvarlegasta ógnin við frjáls skoðanaskipti, opið samfélag og sjálfsákvörðunarrétt fólks séu vondir, öfgafullir femínistar sem vilji stöðugt vera að hafa vit fyrir fólki, kæfa umræðu, krossfesta menn fyrir að skrifa eða tala, og almennt bara eyðileggja allt fyrir öllum. “Glórulaus forsjárhyggja”.

Og það er ljóst að það er enginn skortur á mönnum sem hafa fengið sig full sadda af þessari eyðileggingarstarfsemi, væli, þusi eða kúgunartilburðum, og eru tilbúnir til að svara fullum hálsi. Femíniskar konur skuli halda kjafti, eða þeim er bent á að þær þurfi að láta ríða sér, eða eins og Egill Einarsson komst að orði um árið:

…gefa þessum leiðinda rauðsokkum einn granítharðan í háruga bílskúrinn til þess að þagga niður í þeim.

Tilfellið er að það er ekkert sem virðist kalla á jafn ótrúlega reiði og heift en skrif femínískra kvenna. Það eru engar greinar eða bloggfærslur sem kalla yfir sig samskonar flóð af hávaða og hatursfullri reiði í garð höfundar.

Ingólfur Gíslason, sem er yfirleitt einn skemmtilegasti Facebook-statusaskrifari netsins, dró umræðuna í kommentaþræði smugunnar við grein Maríu Lilju Þrastardóttur saman með þessum orðum:

Kona sem tjáir femíniska skoðun opinberlega er umsvifalaust:
1. Sögð geðveik
2. Sagt að halda kjafti
3. Sagt að ætti að slaka á
4. Sögð þurfa að vera riðið
5. Sögð vera að reyna að ná heimsyfirráðum
Allt þetta og meira á smugan.is í dag. Enginn karlmaður þarf nokkurn tíma að þola slík viðbrögð, þó hann skrifaði til stuðnings morðum og mannáti.

Sem er hárrétt. Einu dæmin um að karlmenn fái yfir sig samskonar flóð hatursskrifa er þegar þeir taka undir með sjónarmiðum femínískra kvenna.

Í grunninn er ástæða þessa einföld. Einhverra hluta vegna virðast ótrúlega margir trúa því að þegar femínískar konur tjá skoðanir sínar séu þær með einhverjum hætti að ráðast á fólk – þær séu að beita einhverju hættulegu ofbeldi sem verði að svara í sömu mynt. Mönnum finnst þeim stafa alvarleg ógn af konum eins og Maríu Lilju. Gott dæmi er Davíð Þór Jónsson – harðfullorðinn maður sem hefur notið mikillar velgengni, frama og virðingar. María Lilja skrifar um hann einhverja smábloggfærslu á einhverri vefsíðu sem enginn hefur heyrt á minnst og hálft internetið fer í hnút yfir því hvernig farið sé með góðan dreng – hann dreginn upp úr skít og hann svívirtur og smánaður.

Eða þegar nokkrir aktívistar úr röðum femínísta standa fyrir einhverskonar gjörningi þar sem þess er krafist að lögum um vændi sé framfylgt. Nú, eða þegar einhverjir femínistar kvarta undan leiksýningu.

Ofsafengin viðbrögð netheima við frekar meinlausum skrifum og ummælum einhverra kvenna úti í bæ eru sérstaklega athyglisverðar þegar þau eru borin saman við viðbrögð við því þegar alþingismenn – já, heilu þingflokkarnir – krefjast þess að fastráðinn háskólakennari skuli rekinn fyrir að voga sér að benda á áhrif þjóðernishyggju í einum af fjórum stærstu stjórnmálaflokkum landsins. Og þar er þó um raunverulega tilraun til þöggunar að ræða, og þeir sem krefjast þöggunar eru valdamikið fólk, fólk sem gæti hæglega sest á ráðherrastóla eftir næstu kosningar. Hvort ætli sé hættulegra opinni umræðu og felsi hér á landi? Að einhver stelpa skrifi harðorða bloggfærslu eða að þingmenn krefjist þess að háskólakennarar séu reknir ef þeir tjá sig full gagnrýnið um flokkinn þeirra?

En þetta er útúrdúr. Það sem mér finnst áhugaverðast við umræðuæsinginn í kringum skrif Maríu Lilju og annarra femínista eru viðbrögð margra upplýstari og frjálslyndari netverja.

Margir þeirra hafa nefnilega fundið sig knúna til að tala um ofbeldi og kúgun – og grípa um leið til myndmáls sem ýtir undir þá mynd – tala um Ku klux klan, fasisma eða talíbana. Aktívistar úr röðum femínista eru fa-systur. Sem er ekki svo ólíkt orðfæri þeirra sem skrifa ofbeldiskomment við færslur, en hjá þeim heitir femínismi oftar en ekki femí-nasismi. Það er þessi hópur sem hefur hvað ákafast risið til stuðnings Egils Einarssonar og “gríns” hans um að það þurfi að nauðga nafngreindum konum svo að þær grjóthaldi kjafti. (Semsagt þeir sem tala um femí-nasisma, ekki þeir sem láta sér nægja að tala um femí-fasisma… stór munur þar á.)

Ég held nefnilega að við þurfum að hafa það á hreinu að þetta er ekki eins óskylt og við vildum kannski hafa það: Meðan dálkahöfundar og annað fólk sem tekið er mark á bregst við aðgerðum eða skrifum femínista með fussi og vandlætingu, tali um kúgun, öfgar og hættulegt ofstæki, þá er ekki við öðru að búast en að minna þroskaðir menn líti á það sem viðurkenningu á að það megi segja hvað sem er um og við femínista. Sérstaklega þegar þeir sjá að þessi viðbrögð koma allstaðan frá: Meðan það eru ekki bara menn eins og Brynjar Níelsson eða Smáfuglar AMX sem skrifa um ofbeldisofstæki femínasisma, heldur annars skynsamt og jafnvel greint fólk, þá er ekki við því að búast að vanstilltir kommentaskrifarar haldi aftur af sér.

Svo er líka áhugavert að spyrja sig: Eru femínistar verri en annað hugsjónafólk? Eða femínískir aktívistar verri en aðrir aktívistar?

Auðvitað kemur sumt heimskulegt frá femínistum. Sumar greinar femínískra kvenna sem ég hef lesið í gegn um tíðina eru ílla skrifaðar, vanhugsaðar eða barnalegar – sum rökin eru ílla ígrunduð og oft er seilst full langt. Stundum er öll framsetning og niðurstöður þess eðlis að maður getur ekki varist þeirri tilfinningu að skrifin grafi undan málstaðnum.

En er hægt að segja að aðrir aktívistar skjóti aldrei feilskot? Svo að við tökum ein róttæk aktívistasamtök af handahófi: Er allt sem Saving Iceland gerði brakandi snilld? Var ekkert af því barnalegt eða kjánalegt? Gekk of langt? Fældi frá fólk? Skemmdi fyrir málstaðnum? Og eru margar kröfur sumra róttækra umhverfisverndarsinna ekki fáránlegar og óaðgengilegar eða freklegar árásir á einstaklingsfrelsi einhverra eða sjálfsákvörðunarrétt þeirra? Grænmetisát, eða að fólk hætti allt allri þátttöku í neyslukapphlaupinu? Sumt fólk hefur mikið dálæti á hagvexti, bílum, rafmagnsnotkun og borgaralegu lífi. Eru róttækir umhverfisverndarsinnar ekki að beita það fólk “kúgun” með frekjulegum kröfum sem ráðast á sjálfsákvörðunarrétt þeirra? Og þýðir það að við eigum að snúa bökum saman í einhverri baráttu gegn ógnini sem stafi af róttækum umhverfisverndarsinnum?

Það sem róttækir femínistar eru að gera er nákvæmlega það sama og róttækir umhverfisverndarsinnar eru að gera: að reyna að berjast við hættulegri þróun sem er augljóslega að eiga sér stað. Umhverfisverndarsinnarnir eru að berjast gegn eyðileggingu jarðarinnar femínistarnir eru að berjast gegn klámvæðingunni. Bæði fyrirbærin eru raunveruleg.

Tilfellið er að róttækt hugsjónafólk er drifið áfram af hugsjóaneld – og þá gengur það oft lengra en fólk sem ekki er drifið áfram af nákvæmlega sama hugsjónaeld. Maður getur verið ósammála einstaka baráttuaðferðum, orðavali, aðgerð eða greinarstúf án þess að vera í andstöðu við baráttuna í heild sinni eða baráttufólkið – og án þess að maður þurfi að mæta hverjum greinarstúf eða aðgerð með tali um ofstæki og öfgar. Sérstaklega ef maður er sammála undirliggjandi málstað. Í þessu tilfelli jafnrétti. Í tilfelli Saving Iceland umhverfisvernd og framtíð jarðarinnar. Allt réttþenkjandi fólk á að vera þákklátt því að til sé fólk sem nennir að standa í baráttu fyrir betri heimi. Frekar en að þusa yfir því að baráttuaðferðirnar séu ekki nákvæmlega eins og það sjálft hefði kosið. Slíkt þus gerir ekkert annað en að kynda undir því hatursbáli sem birtist t.d. í skrifum Egils Einarssonar.