Það er mikill munur á tilkynningu og ákvörðun. Það er gríðarlega mikilvægt að fréttastofa dragi ekki ályktanir út í loftið og flytji sem staðreyndir.

Ég heyrði í fréttum Ríkisútvarpsins í gærmorgun litla frétt. Hún vakti athygli mína, ekki vegna þess að hún væri ný, því það var hún ekki, heldur vegna þess að í henni fólst fullyrðing sem mér þótti skrítin.

Fréttin var svona:

Sigríður Friðjónsdóttir, saksóknari Alþingis, hefur ákveðið að aðalmeðferð í Landsdómsmálinu á hendur Geir H. Haarde, fyrrverandi forsætisráðherra, hefjist 5. mars næstkomandi, klukkan 9. Þetta kemur fram á heimasíðu saksóknara. Aðalmeðferðin fer fram í Þjóðmenningarhúsinu.

Það eru ekki nýjar fréttir að aðalmeðferð í Landsdómsmálinu eigi að fara fram 5. mars. Það hefur marg oft komið fram í fjölmiðlum, meðal annars í fréttum Ríkisútvarpsins, eins og til dæmis hér í frétt frá 2. febrúar.

Skjámynd af fréttinni, tekin 8. febrúar rétt fyrir hádegið.

Það var hins vegar annað í fréttinni sem ég undraðist. Nefnilega sú fullyrðing fréttastofunnar að Sigríður Friðjónsdóttir, saksóknari, hefði ákveðið þessa dagsetningu. Ég hefði haldið að það væri dómurinn sem tæki ákvarðanir á borð við þessa.

Ég hafði þess vegna samband við Þorstein Jónsson, ritara landsdóms. „Það er Landsdómur sem tekur þessa ákvörðun,” sagði hann í samtali við mig í morgun. Aðilum máls hefði verið greint frá þessu á fundi forseta Landsdóms með saksóknara og verjanda Geirs H. Haarde í lok október í fyrra.

Nú kann að vera að einhverjum þyki þetta vera smáatriði sem skiptir ekki máli. Lítil frétt sem sögð er að morgni dags á Rúv og fær svo að fljóta með á vefnum út daginn. Hún er þar reyndar enn þegar þetta er skrifað.

Skilaboðin eru hins vegar röng og það er alvarlegt. Fullyrt er að það sé saksóknarinn sem stýri réttarhaldinu en ekki Landsdómur.

Landsdómsmálið er sannarlega umdeilt. Sumir hafa hrópað að hér séu á ferðinni pólitísk réttarhöld og vísa þannig til sýndarréttarhalda í Sovétríkjunum og Geir H. Haarde sjálfur fullyrðir við erlenda fjölmiðla að pólitískir andstæðingar séu að hefna sín. Það er ekki vitrænt innlegg inn í umræðu um málið að fullyrða að saksóknarinn, sem starfar í umboði Alþingis, ákveði sjálfur allt sem máli skiptir. Ráði meiru en sjálfur Landsdómurinn. Ef til vill sérstaklega í því ljósi að Alþingi fjallar þessa dagana um tillögu Bjarna Benediktssonar, formanns sjálfstæðisflokksins, um að fallið verði frá málinu.

Það má hnykkja á því hér að ákvörðun Landsdóms um upphaf aðalmeðferðar í málinu er tekin löngu áður en tillaga Bjarna kemur fram.

Rótin að villunni er sjálfsagt sú staðreynd að af einhverjum ástæðum ákveður saksóknarinn í gær að birta tilkynningu á vefsíðu sinni um að aðalmeðferðin eigi að hefjast þennan dag. Þar kemur ekkert fram um að saksóknarinn hafi ákveðið þessa dagsetningu, þótt svo sé fullyrt í fréttinni.

Það er mikill munur á tilkynningu og ákvörðun. Það er gríðarlega mikilvægt að fréttastofa dragi ekki ályktanir út í loftið og flytji sem staðreyndir. Svo hefði auðvitað mátt fletta í fréttasafninu áður ákveðið var að slá upp tíðindum sem lengi hafa legið fyrir, en svoleiðis getur nú komið fyrir á bestu bæjum.